W artykule „Czym jest emocja duchowa?” wyjaśniliśmy pojęcie emocji duchowej. W tym artykule przedstawiamy różnice między zwykłymi emocjami a emocją duchową.
1. Czym są emocje?
Wszyscy doświadczamy emocji (bhāvanā) – zarówno u siebie, jak i u innych. Emocje są uczuciami związanymi z życiem doczesnym. Są one zasadniczo postawami świadomego umysłu. Emocje przynoszą nam szczęście lub nieszczęście i są związane z naszym małym „ja”. Dlatego w stanie emocjonalnym jeszcze silniej identyfikujemy się z pięcioma zmysłami, umysłem i intelektem. W konsekwencji nadmierna emocjonalność coraz bardziej wikła nas w życie światowe i zwiększa świadomość własnego istnienia. Z tego powodu silna emocjonalność oddala nas od Boga.
2. Czym jest emocja duchowa?
Emocja duchowa (bhāv) jest natomiast stanem jedności z Bogiem. Jest związana z podświadomym umysłem (chitta). Gdy emocja duchowa zostaje przebudzona, człowiek na ten czas przekracza zwykły stan identyfikacji z życiem doczesnym. Zmniejsza się również świadomość własnego istnienia. W stanie emocji duchowej przekracza się małe „ja” i utożsamia z wielkim „JA”. Emocja duchowa daje doświadczenie Błogości (Ānand). Błogość jest stanem najwyższego szczęścia, jednak wykracza poza zwykłe szczęście i nieszczęście.
3. Jak odróżnić emocje duchowe od emocji światowych?
U osób bardzo emocjonalnych zwykła emocja bywa często mylona z emocją duchową, szczególnie w kontekście religijnym. Może się to zdarzyć np. w miejscu kultu lub w obecności mistrza duchowego (Guru), wobec którego dana osoba może mieć psychologiczne przywiązanie. Pewne rozróżnienie możliwe jest jedynie poprzez aktywny szósty zmysł lub percepcję pozazmysłową (ESP). Jednak na poziomie intelektualnym można w pewnym stopniu ocenić, czy doświadczamy emocji czy emocji duchowej, sprawdzając następujące kryteria :
- Zmniejszenie ego (poczucia „ja”) : W stanie emocji duchowej następuje wyraźne obniżenie ego. Można więc sprawdzić, czy pojawia się duma z samego doświadczenia emocji duchowej. Jeśli emocja duchowa nie jest trwała, ego może powrócić później.
- Zmniejszenie świadomości ciała : W stanie emocji duchowej, w miarę utożsamiania się z wielkim „JA”, zanika świadomość ciała. Nawet jeśli emocja duchowa objawia się łzami Błogości w obecności obcych osób, nie pojawia się poczucie skrępowania.
Jeden z poszukiwaczy SSRF, starszy pracownik międzynarodowego banku, wspominając swojego Guru podczas spaceru ulicą, doświadczył emocji duchowej. Łzy spływały mu po policzkach, lecz był tego zupełnie nieświadomy, tak głęboko zanurzony był w stanie emocji duchowej.
- Doświadczenie miłości bez oczekiwań (prīti) : Emocja duchowa polega na doświadczaniu Boga w sobie i w innych. Ponieważ świadomość własnego „ja” jest wtedy niska, pojawia się bezinteresowna miłość do innych.
- Cool tears Chłodne łzy : Jeśli emocja duchowa objawia się łzami, są one chłodne. Łzy wynikające ze zwykłych emocji są natomiast ciepłe.
- Rodzaj płaczu : Płacz spowodowany emocjami, zwłaszcza smutkiem, bywa szlochający. Płacz wynikający z emocji duchowej jest cichy i spokojny.
- Stan po doświadczeniu : Ponieważ emocja duchowa jest stanem jedności z Bogiem, nawet po jej ustąpieniu pozostają jej ślady, takie jak: mniejsza małostkowość, większa stabilność, wzrost dojrzałości duchowej, silniejsze przekonanie do praktyki duchowej i urzeczywistnienia Boga.